Arhiva

Zbornik svetske melanholije

NIN | 20. septembar 2023 | 01:00
Melanholija je tema najnovijeg dvobroja, već antologijskog časopisa “Gradac” u izdanju Doma kulture iz Čačka, koji trideset i tri godine čitaocima približava isprepletane svetove umetnosti, religija, egzaktnih ali i alternativnih znanja. Među izdanjima zbornika pažljivo odabranih eseja književnika, filozofa i naučnika koji su se kroz istoriju bavili naslovnim temama, našli su se “Smrt”, “Beket”, “Henri Miler” “Hugo Prat” “Krstaši”... Najnoviji broj, sačinjen od trideset i pet eseja o “tuzi i bojazni koji traju dugo vremena” (Hipokrat), priredila je Slavica Batos, koja za NIN kaže: - Inicijativa je potekla od Branka Kukića, urednika časopisa, koji mi je u novembru 2005. godine – kada je pročitao moj tekst objavljen u NIN-u o izložbi “Melanholija, genije i ludilo”, održanoj u Parizu i Berlinu – predložio veliki tematski dvobroj. Pošto je izložba učinila melanholiju veoma popularnom temom u celoj Evropi, tekstovi s tom temom bili su mnogobrojni i lako dostupni. To je istovremeno i olakšalo i otežalo posao. Samo u mojoj privatnoj biblioteci bilo je više od 5.000 stranica na temu melanholije. Rad sam počela izdvajanjem najznačajnijih. Pet nezaobilaznih, koji čine i okosnicu ove antologije, jesu Aristotelov tekst o vezi između genijalnosti i melanholije, Hipokratov o “Demokritovom smehu”, zatim izvodi iz najobimnijeg dela na svetu ikad napisanog, “Anatomija melanholije” Roberta Bartona, iz sedamnaestog veka, prikaz čuvenog teksta Ervina Panofskog o Direrovom bakrorezu “Melanholija I” i Frojdov tekst “Žalost i melanholija”. Preostali tekstovi birani su tako da nadovezujući se na glavne, čine ovu antologiju jednom skladnom i koherentnom celinom.